تعویض مفصل شانه یکی از روش‌های جراحی برای درمان آسیب‌های شدید و دردهای مزمن مفصل شانه است؛ به‌ویژه زمانی که تخریب مفصل باعث محدود شدن حرکت دست و اختلال در فعالیت‌های روزمره شده باشد.

آرتروز پیشرفته، برخی شکستگی‌های پیچیده، آرتریت روماتوئید و آسیب‌های گسترده روتاتور کاف از مهم‌ترین شرایطی هستند که ممکن است به جراحی تعویض مفصل شانه نیاز داشته باشند.

در این عمل، قسمت‌های آسیب‌دیده مفصل با اجزای مصنوعی جایگزین می‌شوند تا درد کاهش پیدا کند و عملکرد شانه تا حد امکان بهبود یابد.

البته تعویض مفصل برای همه بیماران مبتلا به درد شانه مناسب نیست و انتخاب آن به علت درد، میزان تخریب مفصل، وضعیت روتاتور کاف، سن و سطح فعالیت فرد بستگی دارد.

در این مقاله از سایت دکتر مهدی درزی با انواع تعویض مفصل شانه، شرایط انجام جراحی، مراحل عمل، عوارض احتمالی، مراقبت‌های بعد از جراحی، دوران نقاهت و طول عمر مفصل مصنوعی آشنا می‌شوید.

تعویض مفصل شانه چیست؟

تعویض مفصل شانه یا آرتروپلاستی شانه (Shoulder Arthroplasty) یکی از روش‌های پیشرفته جراحی ارتوپدی است که برای درمان دردهای شدید و محدودیت حرکتی ناشی از آسیب‌های پیشرفته مفصل شانه انجام می‌شود.

در این جراحی، بخش‌های آسیب‌دیده مفصل شانه با قطعات مصنوعی فلزی و پلی‌اتیلنی جایگزین می‌شوند تا عملکرد طبیعی مفصل تا حد امکان بازگردد.

این روش معمولاً زمانی توصیه می‌شود که درمان‌های غیرجراحی مانند دارودرمانی، فیزیوتراپی، تزریق داخل مفصل یا اصلاح سبک زندگی نتوانند درد و محدودیت حرکت را کنترل کنند.

شایع‌ترین دلایل انجام تعویض مفصل شانه شامل آرتروز شدید، آرتریت روماتوئید، شکستگی‌های پیچیده، نکروز سر استخوان بازو و آسیب‌های گسترده روتاتور کاف است.

هدف اصلی این جراحی، کاهش درد، افزایش دامنه حرکتی و بهبود کیفیت زندگی بیمار است.

به‌طوری‌که بسیاری از افراد پس از طی کردن دوره توانبخشی می‌توانند فعالیت‌های روزمره و حتی برخی ورزش‌های سبک را بدون درد از سر بگیرند.

مهمترین علل تعویض شانه

آسیب دیدگی در بخش‌ های مختلف بدن با روش‌ های نوین و کاربردی اغلب قابل درمان است، اما زمانی که این اختلال مربوط به مفصل شانه میشود شرایط درمان کمی متفاوت شده و نیاز است که سریعاً برای پیشگیری از گسترش آسیب اقدامات لازم را انجام دهید.

درد یا ناتوانی

از مهمترین دلایل تعویض مفصل شانه درد یا ناتوانی است که در این محدوده اتفاق می‌ افتد، گاهاً این عوارض باعث می‌شود تا متخصصان نسبت به تاثر سایر روش‌ های درمانی ناامید شده و تنها راه درمان را انجام جراحی و تعویض مفصل می‌ دانند.

آرتروز شانه

متخصصان بر این باورند که آرتروز یک بیماری مربوط به مفاصل است که به مرور زمان باعث تخریب کامل مفصل شده و سبب ساییدگی استخوان‌ ها بر روی یکدیگر میشود و دردهای طاقت فرسا رخ می دهد.

اغلب متخصصان بیماری آرتروز را مربوط به سنین میانسالی و بالای ۵۰ سالگی می‌ دانند هر چند که ممکن است این عارضه برای افراد جوان‌ تر هم رخ دهد.

در هر صورت اگر غضروفی که در اطراف استخوان شانه قرار می‌ گیرد نازک شود یا دچار سایدگی شود از بین رفته و استخوان‌ ها بر روی یکدیگر سابیده میشوند و این اتفاق باعث خشکی مفصل شده و عملکرد شانه را به طور کامل محدود می‌ کند هر چند که با درد فراوان و غیر قابل تحمل همراه است.

بیماری روماتیسم مفصلی

علت دیگر تعویض مفصل شانه ابتلا به بیماری روماتیسم مفصلی است که با نام علمی آرتریت روماتوئید نیز شناخته میشود، پس از ابتلا به چنین اختلالی اغلب بیماران ملتهب یا سفت شدن بافت مفصل را تجربه کرده و دردهای مزمن و همیشگی را به همراه می‌ آورد.

روماتیسم مفصلی برای گروه‌ های سنی مختلف اتفاق می‌ افتد و اگر به این واسطه مفصل شانه از بین برود پزشک تنها راه حل را انجام جراحی و تعویض مفصل دانسته تا بتوانند دامنه حرکتی شانه را به حالت طبیعی بازگردانند.

آسیب به دلیل حوادث

گاهی اوقات افراد در پی حوادث رانندگی، ورزشی و حتی هرگونه ضربه وارد شده به ناحیه شانه ممکن است عملکرد طبیعی و سلامت مفصل شانه را از دست بدهند، اغلب چنین اتفاقی بر اثر شکستگی استخوان شانه اتفاق می‌ افتد که می‌ تواند پارگی یا ساییدگی تاندون ها و رباط ها را نیز در پی داشته باشد و به مرور زمان غضروف‌ ها و مفصل‌ ها نیز آسیب دیده و درد شانه پدیدار می‌ گردد.

در چنین موقعیتی اگر پزشک نتواند مفصل آسیب دیده را ترمیم کند تنها راه حل درمانی تعویض مفصل است که به عملکرد بهتر شانه کمک می کند و فرد از دردهای مزمن و همیشگی رها می‌شود.

چه زمانی تعویض مفصل شانه لازم می‌شود؟

داشتن درد شانه به‌تنهایی به معنی نیاز به تعویض مفصل نیست. پزشک ابتدا علت درد را مشخص کرده و روش‌های درمانی کم‌تهاجمی‌تر را بررسی می‌کند.

جراحی ممکن است زمانی مطرح شود که یک یا چند مورد از شرایط زیر وجود داشته باشد:

• درد شدید و مداوم شانه
• محدودیت قابل توجه حرکت دست
• درد هنگام خواب یا استراحت
• دشواری در انجام فعالیت‌هایی مانند لباس پوشیدن یا شانه کردن مو
• تخریب شدید غضروف مفصل
• شکستگی پیچیده‌ای که امکان بازسازی مناسب مفصل وجود نداشته باشد
• آسیب گسترده و غیرقابل ترمیم روتاتور کاف همراه با تخریب مفصل
• عدم پاسخ مناسب به درمان‌های غیرجراحی

تصمیم نهایی پس از معاینه و بررسی تصویربرداری‌هایی مانند رادیوگرافی، سی‌تی‌اسکن یا MRI گرفته می‌شود.

چه کسانی به تعویض مفصل شانه نیاز دارند؟

جراحی تعویض مفصل شانه برای همه افراد مبتلا به درد شانه ضروری نیست.

معمولاً پزشک زمانی این روش را پیشنهاد می‌کند که درد و محدودیت حرکتی با درمان‌هایی مانند دارو، فیزیوتراپی، تزریق یا سایر روش‌های غیرجراحی بهبود پیدا نکند و کیفیت زندگی بیمار به‌طور قابل‌توجهی کاهش یافته باشد. مهم‌ترین افرادی که ممکن است کاندید مناسبی برای این جراحی باشند عبارت‌اند از:

• افرادی که به آرتروز شدید مفصل شانه مبتلا هستند و درد دائمی دارند.
• بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید که دچار تخریب مفصل شانه شده‌اند.
• افرادی که شکستگی‌های شدید و غیرقابل ترمیم شانه را تجربه کرده‌اند.
• بیماران مبتلا به پارگی وسیع و غیرقابل ترمیم روتاتور کاف همراه با تخریب مفصل.
• افرادی که به نکروز یا سیاه‌شدگی سر استخوان بازو مبتلا شده‌اند.
• بیمارانی که به دلیل درد شدید، در انجام فعالیت‌های روزمره مانند لباس پوشیدن، شانه کردن مو یا بلند کردن دست ناتوان هستند.
• افرادی که درد شانه آن‌ها حتی در زمان استراحت یا هنگام خواب نیز ادامه دارد.
• بیمارانی که با وجود انجام درمان‌های محافظه‌کارانه، همچنان کاهش شدید دامنه حرکتی و اختلال عملکرد شانه را تجربه می‌کنند.

در نهایت، تصمیم‌گیری برای انجام تعویض مفصل شانه باید پس از معاینه دقیق، بررسی تصاویر رادیولوژی و ارزیابی شرایط عمومی بیمار توسط جراح ارتوپد حاذق همچون دکتر مهدی درزی انجام شود.

انواع تعویض مفصل شانه

جراحی تعویض مفصل شانه با توجه به میزان آسیب مفصل، وضعیت تاندون‌های اطراف شانه، سن بیمار و علت ایجاد آسیب به روش‌های مختلفی انجام می‌شود.

انتخاب نوع جراحی بر عهده جراح ارتوپد است و پس از معاینه، بررسی تصاویر رادیولوژی، سی‌تی‌اسکن یا MRI مشخص می‌شود.

به طور کلی، سه نوع اصلی برای تعویض مفصل شانه وجود دارد که هر کدام کاربرد، مزایا و شرایط خاص خود را دارند.

نوع جراحی	نحوه انجام	مناسب برای
تعویض کامل مفصل شانه	هر دو بخش مفصل شامل سر استخوان بازو و حفره گلنوئید با قطعات مصنوعی جایگزین می‌شوند.	بیماران مبتلا به آرتروز شدید یا تخریب کامل مفصل با روتاتور کاف سالم
تعویض نیمه مفصل شانه	تنها سر استخوان بازو با پروتز جایگزین می‌شود و حفره مفصل حفظ می‌شود.	برخی شکستگی‌های شدید سر استخوان بازو یا آسیب‌هایی که گلنوئید سالم است
تعویض معکوس مفصل شانه	محل قرارگیری گوی و کاسه مفصل برعکس می‌شود تا عضله دلتوئید وظیفه حرکت شانه را بر عهده بگیرد.	بیماران دارای پارگی وسیع روتاتور کاف، آرتروپاتی ناشی از پارگی تاندون یا جراحی‌های ناموفق قبلی

انتخاب بهترین نوع تعویض مفصل شانه به عواملی مانند علت آسیب، سن بیمار، میزان تخریب مفصل و سلامت تاندون‌های اطراف شانه بستگی دارد؛ بنابراین نوع جراحی باید پس از ارزیابی کامل توسط جراح ارتوپد تعیین شود.

قبل از تعویض مفصل شانه چه بررسی‌هایی انجام می‌شود؟

پیش از تصمیم‌گیری برای جراحی، پزشک باید علت درد و میزان تخریب مفصل را مشخص کند.

معمولاً روند ارزیابی شامل موارد زیر است:

• بررسی سابقه پزشکی و شدت علائم
• معاینه شانه و ارزیابی دامنه حرکتی
• بررسی قدرت عضلات و وضعیت روتاتور کاف
• رادیوگرافی شانه
• سی‌تی‌اسکن در برخی بیماران برای بررسی دقیق‌تر استخوان
• MRI در صورت نیاز به ارزیابی تاندون‌ها و بافت‌های نرم
• بررسی بیماری‌های زمینه‌ای و وضعیت عمومی سلامت

این ارزیابی‌ها به جراح کمک می‌کنند نوع مناسب جراحی و پروتز را انتخاب کند.

مراحل انجام تعویض مفصل شانه

جراحی تعویض مفصل شانه طی چند مرحله انجام می‌شود و هر مرحله نقش مهمی در موفقیت عمل و بهبود عملکرد مفصل دارد.

آشنایی با روند جراحی باعث می‌شود بیمار با آمادگی بیشتری وارد اتاق عمل شود و انتظارات واقع‌بینانه‌ای از مراحل درمان و دوران نقاهت داشته باشد.

ارزیابی و آمادگی قبل از جراحی

اولین مرحله، بررسی کامل وضعیت بیمار توسط جراح ارتوپد است. پزشک با معاینه، بررسی دامنه حرکتی شانه و انجام تصویربرداری‌هایی مانند رادیوگرافی، سی‌تی‌اسکن یا MRI میزان آسیب مفصل را ارزیابی می‌کند.

آزمایش‌های خون، بررسی بیماری‌های زمینه‌ای و وضعیت سلامت عمومی انجام می‌شود تا اطمینان حاصل شود که بیمار شرایط مناسبی برای جراحی و بیهوشی دارد. در این مرحله درباره نوع مفصل مصنوعی و مراقبت‌های قبل از عمل نیز به بیمار توضیح داده می‌شود.

انجام بیهوشی و آماده‌سازی بیمار

در روز جراحی، بیمار پس از پذیرش در اتاق عمل تحت بیهوشی عمومی یا در برخی موارد بی‌حسی منطقه‌ای همراه با آرام‌بخش قرار می‌گیرد. سپس ناحیه شانه به‌طور کامل ضدعفونی شده و با پوشش‌های استریل آماده جراحی می‌شود.

انتخاب نوع بیهوشی با توجه به شرایط جسمانی بیمار و نظر متخصص بیهوشی انجام می‌شود تا عمل با ایمنی بیشتر و بدون احساس درد انجام گیرد.

خارج کردن بخش‌های آسیب‌دیده مفصل

پس از ایجاد برش جراحی، پزشک به مفصل شانه دسترسی پیدا کرده و بخش‌های آسیب‌دیده شامل غضروف‌های فرسوده و قسمت‌های تخریب‌شده استخوان را با دقت خارج می‌کند.

در این مرحله تلاش می‌شود تا ضمن حفظ بافت‌های سالم، مفصل برای قرارگیری پروتز کاملاً آماده شود. دقت این مرحله تأثیر زیادی در عملکرد مناسب مفصل مصنوعی و افزایش طول عمر آن خواهد داشت.

قرار دادن مفصل مصنوعی

پس از آماده‌سازی استخوان، قطعات مصنوعی که معمولاً از آلیاژهای فلزی و پلی‌اتیلن مقاوم ساخته شده‌اند، در محل مناسب قرار می‌گیرند. بسته به نوع جراحی، ممکن است تعویض کامل، نیمه یا معکوس مفصل انجام شود.

جراح پس از نصب پروتز، حرکت و پایداری مفصل را بررسی می‌کند تا از عملکرد صحیح آن اطمینان حاصل شود و دامنه حرکتی مناسبی برای بیمار ایجاد گردد.

بستن محل جراحی و انتقال به ریکاوری

پس از اطمینان از قرارگیری صحیح پروتز، محل جراحی بخیه زده شده و پانسمان استریل روی آن قرار می‌گیرد. سپس بیمار به بخش ریکاوری منتقل می‌شود تا علائم حیاتی، میزان درد و وضعیت عمومی او تحت نظر قرار گیرد.

در صورت پایدار بودن شرایط، برنامه کنترل درد، شروع حرکات اولیه و آموزش مراقبت‌های بعد از عمل برای بیمار آغاز می‌شود تا روند بهبودی با کمترین عارضه طی شود.

تعویض مفصل شانه چقدر طول می‌کشد؟

مدت زمان جراحی به نوع تعویض مفصل، شدت آسیب، شرایط بیمار و پیچیدگی عمل بستگی دارد و نمی‌توان برای همه افراد زمان یکسانی تعیین کرد.

جراحی‌های اولیه معمولاً در یک بازه چندساعته انجام می‌شوند، اما در موارد پیچیده یا جراحی‌های ترمیمی ممکن است مدت عمل طولانی‌تر باشد.

مدت بستری نیز بر اساس وضعیت عمومی بیمار، کنترل درد و شرایط محل جراحی تعیین می‌شود.

دوران نقاهت تعویض مفصل شانه چقدر است؟

دوران بهبودی به نوع جراحی و شرایط فردی بیمار بستگی دارد. در روزهای ابتدایی، کنترل درد و محافظت از مفصل اهمیت زیادی دارد و حرکت شانه باید مطابق برنامه‌ای که جراح و فیزیوتراپیست تعیین کرده‌اند انجام شود.

توانبخشی معمولاً مرحله‌به‌مرحله پیش می‌رود. ابتدا حرکات کنترل‌شده برای حفظ انعطاف‌پذیری و جلوگیری از خشکی انجام می‌شود و سپس تمرین‌های تقویت عضلات به برنامه اضافه می‌شوند.

بسیاری از بیماران طی چند هفته می‌توانند بخش قابل توجهی از فعالیت‌های روزمره را از سر بگیرند، اما بازگشت کامل قدرت و عملکرد شانه ممکن است چند ماه زمان ببرد.

مراقبت‌ های بعد از تعویض مفصل شانه

بعد از انجام جراحی جهت تعویض مفصل شانه مراقبت‌ های مهم از طرف پزشک به بیماران ارائه میشود که با رعایت هر کدام از این نکات می‌ توانید بهترین نتیجه را از این فرایند درمانی کسب کنید.

مهم است که تا مدت زمان تعیین شده از طرف پزشک انجام هرگونه تحرک و جابجایی مفصل را به حداقل رسانده و در صورت نیاز از کمربندهای محافظ و نگهدارنده استفاده کنید.

همچنین توصیه میشود که بعد از جراحی با استفاده از کمپرس یخ از روی لباس به کمتر شدن درد و التهابات ناشی از عمل کمک کنید، افرادی که جراحی تعویض مفصل شانه را انجام داده‌ اند باید رژیم غذایی مناسبی را در پیش گرفته و در روزهای ابتدایی بعد از عمل از مایعات بیشتر و غذاهای سبک استفاده کنند.

بعد از عمل به توصیه پزشک باید فرایندهای فیزیوتراپی و توانبخشی را انجام دهید تا با تقویت عضلات و به کار افتادن مفصل شانه عملکرد طبیعی دست را تجربه نمایید.

در این دوره نحوه تکان دادن دست، خوابیدن و حتی قرار دادن آن در حالت ایستاده و نشسته نکات مهمی است که از طرف پزشک به افراد گفته خواهد شد، با رعایت نکات ساده می‌ توانید از این جراحی بهترین نتایج را به دست آورید.

عوارض احتمالی تعویض مفصل شانه

زمانی که آسیب دیدگی مفصل شانه به طور قطعی تایید میشود متخصصان راه حل‌ های درمانی مختلف را در پیش می‌ گیرند و در صورت عدم رسیدن به نتایج مناسب سعی دارند تا با انجام جراحی مفصل را به طور کامل تعویض نمایند.

این جراحی هم مانند دیگر روش‌ های درمانی ممکن است عوارض کوچک و بزرگ را در پی داشته باشد اگر جراحی به درستی انجام شود این عوارض تا حد ممکن کاهش پیدا کرده و فرد در سلامت کامل می‌ تواند به نتیجه‌ ای که از عمل انتظار می‌ رود دست یابد.

از شایع‌ ترین عوارضی که ممکن است در پی تعویض مفصل شانه اتفاق بیفتد عفونت یا خونریزی در اطراف مفصل است، ممکن است متخصصان ضمن تعویض مفصل به بافت‌ های مجاور آسیب وارد کرده و یا عدم استفاده از تجهیزات استریل سبب چنین رخدادی می‌شود هر چند که متخصصان پیش از بروز عفونت برای حفظ سلامت بیمار و دریافت نتیجه مساعد از عمل انواع دارو از جمله آنتی بیوتیک را برای بیماران تجویز خواهند کرد.

به یاد داشته باشید که دررفتگی مفصل شانه بعد از جراحی تعویض مفصل امری کاملاً شایع است، اما این اختلال زمان رخ می‌ دهد که بخش گوی مانند مفصل از کاسه خارج شود، به همین دلیل است که متخصصان تاکید زیادی بر کارکرد محدود مفصل داشته و تا بهبودی کامل باید از وضعیت بخش آسیب دیده و محل جراحی مراقبت کنید.

ممکن است بعد از انجام جراحی جهت تعویض مفصل شانه متوجه آسیب دیدگی اعصاب اطراف شانه شوید که معمولاً با بی‌ حسی دست همراه شده و عموماً تحت نظر پزشک قابل درمان است، اما نیاز است که بررسی بیشتری انجام شود تا عصب‌ های آسیب دیده ترمیم شوند.

اگر تعویض مفصل شانه تنها راه حل درمانی برای بیماران باشد متخصصان به افراد خواهند گفت که احتمال جدا شدن مفصل تعویضی از استخوان‌ ها وجود دارد اما چنین اختلالی با مراقبت بیشتر  و دقیق تر کمتر رخ میدهد، و حتی اگر این عارضه به وجود بیاید باز هم امکان ترمیم و اصلاح آن نیز وجود دارد.

طول عمر مفصل مصنوعی شانه چقدر است؟

طول عمر پروتز به عواملی مانند نوع پروتز، میزان فعالیت، کیفیت استخوان، تکنیک جراحی و شرایط فردی بیمار بستگی دارد.

مفصل مصنوعی شانه می‌تواند سال‌های زیادی عملکرد مناسبی داشته باشد، اما هیچ پروتزی برای تمام عمر تضمین‌شده نیست. در برخی افراد، با گذشت زمان ممکن است اجزای پروتز دچار شل‌شدگی، ساییدگی یا آسیب شوند و نیاز به بررسی یا جراحی مجدد ایجاد شود.

پیگیری‌های دوره‌ای پس از جراحی به پزشک کمک می‌کند وضعیت پروتز و عملکرد شانه را ارزیابی کند.

آیا بعد از تعویض مفصل شانه می‌توان ورزش کرد؟

بله، بسیاری از بیماران پس از تکمیل دوره توانبخشی می‌توانند برخی فعالیت‌های ورزشی را از سر بگیرند.

نوع ورزش و زمان شروع آن به وضعیت شانه و نوع پروتز بستگی دارد. فعالیت‌های کم‌فشار معمولاً گزینه مناسب‌تری هستند، اما ورزش‌های تماسی، حرکات پرتابی شدید و وزنه‌برداری سنگین ممکن است برای برخی بیماران مناسب نباشند.

قبل از بازگشت به ورزش، بهتر است قدرت و دامنه حرکتی شانه توسط پزشک یا فیزیوتراپیست ارزیابی شود.

تعویض مفصل شانه بهتر است یا درمان‌های غیرجراحی؟

تعویض مفصل شانه معمولاً اولین گزینه برای درمان دردهای شانه نیست.

در بسیاری از بیماران، ابتدا روش‌هایی مانند اصلاح فعالیت، دارودرمانی، فیزیوتراپی و در صورت مناسب بودن تزریق‌های درمانی امتحان می‌شوند.

جراحی زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که آسیب مفصل پیشرفته باشد، درد و محدودیت حرکت زندگی روزمره را مختل کند و درمان‌های غیرجراحی پاسخ کافی نداده باشند.

بنابراین مقایسه مستقیم جراحی با فیزیوتراپی یا تزریق برای همه بیماران درست نیست؛ روش مناسب باید بر اساس علت درد و میزان تخریب مفصل انتخاب شود.

تفاوت تعویض مفصل شانه با آرتروسکوپی شانه چیست؟

تعویض مفصل و آرتروسکوپی دو روش متفاوت هستند و برای مشکلات یکسانی استفاده نمی‌شوند.

در آرتروسکوپی، جراح از طریق برش‌های کوچک و با استفاده از دوربین، برخی مشکلات داخل مفصل یا تاندون‌ها را درمان می‌کند و تلاش می‌شود مفصل طبیعی حفظ شود.

اما در تعویض مفصل، قسمت‌های آسیب‌دیده مفصل با اجزای مصنوعی جایگزین می‌شوند.

به همین دلیل، آرتروسکوپی معمولاً برای آسیب‌هایی مانند برخی پارگی‌های تاندونی یا مشکلات داخل مفصل کاربرد دارد، در حالی که تعویض مفصل بیشتر برای تخریب شدید و غیرقابل برگشت مفصل مطرح می‌شود.

چگونه بهترین جراح تعویض مفصل شانه را انتخاب کنیم؟

نتیجه تعویض مفصل شانه به عوامل مختلفی از جمله تشخیص صحیح، انتخاب نوع مناسب پروتز، تکنیک جراحی و برنامه توانبخشی بستگی دارد.

هنگام انتخاب جراح بهتر است به مواردی مانند:

• تخصص و تجربه جراح در جراحی‌های شانه
• تجربه انجام انواع آرتروپلاستی شانه
• بررسی دقیق علت آسیب پیش از جراحی
• توضیح شفاف درباره گزینه‌های درمانی
• ارائه برنامه مشخص برای مراقبت و توانبخشی
• پیگیری بیمار پس از عمل

توجه کنید.

در صورت نیاز به ارزیابی تخصصی مشکلات شانه، می‌توانید برای بررسی شرایط خود و انتخاب روش درمانی مناسب با دکتر مهدی درزی مشورت کنید.